भगवद गीता · Vishvarupa Darshana Yogaअध्याय 11, श्लोक 18 (11.18)
मूल संस्कृत · अर्जुनः
त्वमक्षरं परमं वेदितव्यं
त्वमस्य विश्वस्य परं निधानम्
त्वमव्ययः शाश्वतधर्मगोप्ता
सनातनस्त्वं पुरुषो मतो मे
॥ 11.18 ॥
tvamakṣaraṃ paramaṃ veditavyaṃ
tvamasya viśvasya paraṃ nidhānam
tvamavyayaḥ śāśvatadharmagoptā
sanātanastvaṃ puruṣo mato me
अनुवाद
"आप ही जानने योग्य परम अक्षर हैं, आप ही इस विश्व के परम आश्रय; आप अविनाशी हैं, सनातन धर्म के रक्षक हैं — मेरा मत है कि आप ही सनातन पुरुष हैं।"
भावार्थ
शंकराचार्य. akṣaraṃ na kṣaratīti; veditavyaṃ jñātavyaṃ mumukṣubhiḥ; nidhīyate asminn iti nidhānaṃ paraḥ āśrayaḥ ity arthaḥ; śaśvadbhavaḥ śāśvataḥ nityaḥ dharmaḥ tasya goptā.
आचार्य रामानुज. upaniṣatsu dve vidye veditavye (mu. u. 1.1.4) ity ādiṣu veditavyatayā nirdiṣṭaṃ paramam akṣaraṃ tvam eva — उपनिषदों में जिसे जानने योग्य कहा, वह आप; śāśvatasya nityasya vaidikasya dharmasya evamādibhiḥ avatāraiḥ tvam eva goptā — अवतारों से सनातन धर्म के रक्षक; और सुंदर अंत: yadukulatilakaḥ tvam evaṃbhūta idānīṃ sākṣātkṛto mayā ity arthaḥ — यदुकुल के तिलक आप — ऐसे हैं, यह मैंने अब साक्षात् देखा।
AI-सहायता से तैयार हिन्दी प्रारूप — समीक्षा जारी है।