ভগবদ্গীতা · Vishvarupa Darshana Yogaঅধ্যায় 11, শ্লোক 18 (11.18)
মূল সংস্কৃত · অর্জুনঃ
ত্বমক্ষরং পরমং বেদিতব্যং
ত্বমস্য বিশ্বস্য পরং নিধানম্
ত্বমব্যয়ঃ শাশ্বতধর্মগোপ্তা
সনাতনস্ত্বং পুরুষো মতো মে
॥ 11.18 ॥
tvamakṣaraṃ paramaṃ veditavyaṃ
tvamasya viśvasya paraṃ nidhānam
tvamavyayaḥ śāśvatadharmagoptā
sanātanastvaṃ puruṣo mato me
অনুবাদ
"আপনিই জানার যোগ্য পরম অক্ষর, আপনিই এই বিশ্বের পরম আশ্রয়; আপনি অবিনাশী, সনাতন ধর্মের রক্ষক — আমার মত, আপনিই সনাতন পুরুষ।"
ভাবার্থ
শঙ্করাচার্য। akṣaraṃ na kṣaratīti; veditavyaṃ jñātavyaṃ mumukṣubhiḥ; nidhīyate asminn iti nidhānaṃ paraḥ āśrayaḥ ity arthaḥ; śaśvadbhavaḥ śāśvataḥ nityaḥ dharmaḥ tasya goptā.
আচার্য রামানুজ। upaniṣatsu dve vidye veditavye (mu. u. 1.1.4) ity ādiṣu veditavyatayā nirdiṣṭaṃ paramam akṣaraṃ tvam eva — উপনিষদে যাঁকে জানার যোগ্য বলা হয়েছে, তিনি আপনি; śāśvatasya nityasya vaidikasya dharmasya evamādibhiḥ avatāraiḥ tvam eva goptā — অবতারের মাধ্যমে সনাতন ধর্মের রক্ষক; আর সুন্দর সমাপ্তি: yadukulatilakaḥ tvam evaṃbhūta idānīṃ sākṣātkṛto mayā ity arthaḥ — যদুকুলের তিলক আপনি — এমনই, তা আমি এখন সাক্ষাৎ দেখলাম।
AI-assisted draft translation — under review.