भगवद गीता · Shraddhatraya Vibhaga Yogaअध्याय 17, श्लोक 6 (17.6)
मूल संस्कृत · श्रीभगवान्
कर्शयन्तः शरीरस्थं भूतग्राममचेतसः
मां चैवान्तःशरीरस्थं तान् विद्ध्यासुरनिश्चयान्
॥ 17.6 ॥
karśayantaḥ śarīrasthaṃ bhūtagrāmamacetasaḥ
māṃ caivāntaḥśarīrasthaṃ tān viddhyāsuraniścayān
अनुवाद
"— शरीर के भूत-समूह को कृश करते हुए, और शरीर के भीतर स्थित मुझे भी, वे विवेक-हीन लोग — उन्हें आसुरी निश्चय वाला जानो।"
भावार्थ
शंकराचार्य। karśayantaḥ kṛśīkurvantaḥ; bhūtagrāmaṃ karaṇasamudāyam; madanuśāsanākaraṇam eva matkarśanam — मेरी आज्ञा न मानना ही मुझे कष्ट देना।
आचार्य रामानुज। madaṃśabhūtaṃ jīvaṃ ca antaḥśarīrasthaṃ karśayanto — मेरे अंश जीव को भी कमज़ोर करते हुए।
श्रीधर स्वामी। vṛthaivopavāsādibhiḥ kṛśaṃ kurvantaḥ — बेकार के उपवास आदि से शरीर को कृश करते; madājñālaṅghanenaiva karśayantaḥ — मेरी आज्ञा तोड़ना ही मुझे कष्ट देना।
मध्वाचार्य। भगवान को "कष्ट देना" = alpadṛṣṭir eva — उन्हें छोटा समझना; और श्रुति: devās tu sāttvikāḥ proktā daityā rājasatāmasāḥ।
AI-सहायता से तैयार हिन्दी प्रारूप — समीक्षा जारी है।