Bhagavad Gita · Raja Vidya Raja Guhya YogaAdhyaay 9, Shloka 16 (9.16)
Mool Sanskrit · श्रीभगवान्
अहं क्रतुरहं यज्ञः स्वधाऽहमहमौषधम्
मन्त्रोऽहमहमेवाऽऽज्यमहमग्निरहं हुतम्
॥ 9.16 ॥
ahaṃ kraturahaṃ yajñaḥ svadhā'hamahamauṣadham
mantro'hamahamevā''jyamahamagnirahaṃ hutam
Anuvaad
"Main kratu hoon, main yagya hoon, main swadha hoon, main aushadh hoon; main mantra hoon, main hi ghee hoon, main agni hoon, aur main hi aahuti hoon."
Bhaavaarth
Shankaracharya. Ahaṃ kratuḥ śrauta-karma-bhedaḥ … ahaṃ yajñaḥ smārtaḥ — kratu = shraut karm, yagya = smaart; svadhā annam … pitṛbhyo yat dīyate — pitaron ko diya ann; auṣadhaṃ sarva-prāṇibhiḥ yat adyate … vrīhi-yavādi-sādhāraṇam — sab praaniyon ka bhojan (dhaan, jau aadi); vikalp: auṣadham iti vyādhy-upaśamanārthaṃ bheṣajam — rog shaant karne waali dawa; mantraḥ … ājyaṃ haviś ca … agniḥ … hutaṃ havana-karma.
Aacharya Ramanuja. ahaṃ kratuḥ ahaṃ jyotiṣṭomādika-kratuḥ aham eva yajñaḥ mahā-yajñaḥ — Jyotishtom aadi kratu, aur mahaayagya; svadhā pitṛ-gaṇa-puṣṭi-dāyinī — pitaron ko poshan dene waali; auṣadhaṃ haviḥ ca; pradarśanārtham idam — yeh udaaharan maatra hai; soma aadi sab havi bhi main.