भगवद्गीता · Daivasura Sampad Vibhaga Yogaअध्याय 16, श्लोक 5 (16.5)
मूळ संस्कृत · श्रीभगवान्
दैवी सम्पद् विमोक्षाय निबन्धायाऽऽसुरी मता
मा शुचः सम्पदं दैवीमभिजातोऽसि पाण्डव
॥ 16.5 ॥
daivī sampad vimokṣāya nibandhāyā''surī matā
mā śucaḥ sampadaṃ daivīmabhijāto'si pāṇḍava
अनुवाद
"दैवी संपत्ती मुक्तीसाठी आणि आसुरी बंधनासाठी मानली गेली आहे. हे पांडवा, शोक करू नकोस — तू दैवी संपत्ती घेऊन जन्मला आहेस."
भावार्थ
शंकराचार्य. kim aham āsurasampadyuktaḥ kiṃ vā daivasampadyuktaḥ — अर्जुनाच्या मनातील प्रश्न ओळखून; bhāvikalyāṇaḥ tvam asi.
आचार्य रामानुज. svaprakṛtyanirdhāraṇād atibhītāya arjunāya — आपली प्रकृती ठरवता न आल्याने अतिशय घाबरलेल्या अर्जुनाला; dhārmikāgresarasya hi pāṇḍoḥ tanayaḥ tvam.
श्रीधर स्वामी. etac chrutvā kim aham atrādhikārī na veti saṃdehavyākulacittam arjunam āśvāsayati — हे ऐकून "मी अधिकारी आहे की नाही" — या संशयाने व्याकूळ झालेल्या अर्जुनाला आश्वासन.
मधुसूदन सरस्वती. दैवी संपद = phalābhisandhirahitā kriyā — फलाची इच्छा न ठेवता केलेले कर्म; जे sattvaśuddhibhagavadbhaktir jñānayogasthitiparyantā — मनाची शुद्धी, भक्ती आणि ज्ञानापर्यंत नेते; आसुरी = śāstraniṣiddhā phalābhisandhipūrvā sāhaṃkārā क्रिया. (टीकेतील yasya varṇasya yasyāśramasya हा उल्लेख त्यांच्या युगाचा संदर्भ आहे.)
AI-assisted draft translation — under review.