श्रीमद्भगवद्गीताShrimad Bhagavad Gita 📖 ఫ్లిప్‌బుక్‌లో చదవండి

భగవద్గీత · Dhyana Yoga (Atma-samyama Yoga)అధ్యాయం 6, శ్లోకం 6 (6.6)

మూల సంస్కృతం · శ్రీభగవాన్

బన్ధురాత్మాఽఽత్మనస్తస్య యేనాఽఽత్మైవాఽఽత్మనా జితః
అనాత్మనస్తు శత్రుత్వే వర్తేతాఽఽత్మైవ శత్రువత్
॥ 6.6 ॥

bandhurātmā''tmanastasya yenā''tmaivā''tmanā jitaḥ
anātmanastu śatrutve vartetā''tmaiva śatruvat

అనువాదం

"ఎవరు తనతో తనను (మనస్సును) జయించాడో, అతని మనస్సు అతనికి మిత్రుడు; కానీ జయించనివానికి, తన మనస్సే శత్రువులా శత్రుత్వం చేస్తుంది."

భావార్థం

శంకరాచార్యులు. Yena ātmanā ātmaiva jitaḥ ātmā kārya-karaṇa-saṃghāto yena vaśīkṛtaḥ jitendriya ity arthaḥ — శరీరేంద్రియ సమూహాన్ని వశం చేసుకున్నవాడు, జితేంద్రియుడు; yathā anātmā śatruḥ ātmanaḥ apakārī tathā ātmā ātmana apakāre varteta — బయటి శత్రువు హాని చేసినట్లే, (జయించని) తాను తనకే హాని చేసుకుంటూ ఉంటాడు.

ఆచార్య రామానుజులు — విష్ణు పురాణ ప్రమాణం. Yena puruṣeṇa svena eva svamano viṣayebhyo jitaṃ tan-manaḥ tasya bandhuḥ — ఎవరు తన మనస్సును విషయాల నుండి జయించాడో, ఆ మనస్సు అతనికి బంధువు; జయించనివాని మనస్సు sva-niḥśreyasa-viparīte varteta — అతని స్వంత కల్యాణానికి విరుద్ధంగా నడుస్తుంది. ప్రమాణం (విష్ణు పురాణం 6.7.28): mana eva manuṣyāṇāṃ kāraṇaṃ bandha-mokṣayoḥ, bandhāya viṣayāsaṅgi muktyai nirviṣayaṃ manaḥ — "మనస్సే మనుషుల బంధమోక్షాలకు కారణం; విషయాసక్తమైన మనస్సు బంధానికి, విషయరహితమైన మనస్సు ముక్తికి."

భేదం: శంకరులు — "జితాత్ముడు" = శరీరేంద్రియ సమూహాన్ని జయించినవాడు; రామానుజులు — మనస్సును విషయాల నుండి జయించినవాడు. ఇద్దరి సారమూ ఒక్కటే.

AI-assisted draft translation — under review.

📖 ఫ్లిప్‌బుక్‌లో చదవండి ✉ సవరణ సూచించండి