ভগবদ্গীতা · Kshetra Kshetrajna Vibhaga Yogaঅধ্যায় 13, শ্লোক 9 (13.9)
মূল সংস্কৃত · শ্রীভগবান্
অসক্তিরনভিষ্বঙ্গঃ পুত্রদারগৃহাদিষু
নিত্যং চ সমচিত্তত্বমিষ্টানিষ্টোপপত্তিষু
॥ 13.9 ॥
asaktiranabhiṣvaṅgaḥ putradāragṛhādiṣu
nityaṃ ca samacittatvamiṣṭāniṣṭopapattiṣu
অনুবাদ
"— আসক্তির অভাব; পুত্র, স্ত্রী, গৃহ ইত্যাদিতে (নিজেকে) জড়িয়ে না ফেলা; আর প্রিয়-অপ্রিয় প্রাপ্তিতে সর্বদা সমচিত্ততা —"
ভাবার্থ
শঙ্করাচার্য — "অভিষ্বঙ্গ"-এর সুন্দর সংজ্ঞা। abhiṣvaṅgo nāma āsaktiviśeṣa eva ananyātmabhāvanālakṣaṇaḥ yathā anyasmin sukhini duḥkhini vā aham eva sukhī duḥkhī ca, jīvati mṛte vā aham eva jīvāmi mariṣyāmi ca iti — অভিষ্বঙ্গ = অন্যকে নিজের থেকে আলাদা দেখতে না পারা: "সে সুখী তো আমি সুখী, সে মরল তো আমি মরলাম"।
আচার্য রামানুজ। putradāragṛhādiṣu teṣu śāstrīyakarmopakaraṇatvātirekeṇa āśleṣarahitatvam — পরিবার ও গৃহের প্রতি, ধর্ম-কর্তব্যের সাধন হিসেবে যতটুকু, তার বেশি জড়িয়ে না পড়া; saṃkalpaprabhaveṣu iṣṭāniṣṭopanipāteṣu harṣodvegarahitatvam।
AI-assisted draft translation — under review.