ભગવદ્ ગીતા · Daivasura Sampad Vibhaga Yogaઅધ્યાય 16, શ્લોક 3 (16.3)

શંકરાચાર્ય. tejaḥ prāgalbhyaṃ na tvaggatā dīptiḥ — તેજ = સાહસ અને પ્રગલ્ભતા, ચામડીની ચમક નહીં; ક્ષમા અને અક્રોધનો ભેદ — ક્ષમામાં વિકાર પેદા જ થતો નથી, અક્રોધમાં ઉત્પન્ન થયેલો ક્રોધ શાંત કરાય છે; śaucaṃ dvividhaṃ — બાહ્ય અને આંતરિક; અભિજાત = bhāvikalyāṇasya — જેનું ભવિષ્ય કલ્યાણમય છે.

આચાર્ય રામાનુજ. tejaḥ durjanaiḥ anabhibhavanīyatvam — દુષ્ટોથી દબાવી ન શકાવું; dhṛtiḥ mahatyām api āpadi kṛtyakartavyatāvadhāraṇam — મોટી આપત્તિમાં પણ કર્તવ્ય પકડી રાખવું.

શ્રીધર સ્વામી. kṣamā paribhavādiṣūtpadyamāneṣu krodhapratibandhaḥ; dhṛtir duḥkhādibhir avasīdataś cittasya sthirīkaraṇam — દુઃખથી બેસી જતા મનને સ્થિર કરવું; અને અભિજાત: bhāvikalyāṇasya puṃso bhavanti — જેનું આગળ કલ્યાણ થવાનું છે.

મધુસૂદન સરસ્વતી. ક્ષમા = saty api sāmarthye paribhavahetuṃ prati krodhasyānutpattiḥ — સામર્થ્ય હોવા છતાં અપમાન કરનાર પર ક્રોધ ન ઊઠવો; શૌચ અહીં ābhyantaraṃ arthaprayogādau māyānṛtādirāhityaṃ — પૈસાની લેવડ-દેવડમાં છળ-જૂઠ ન હોવું. તેજની તેમની વ્યાખ્યામાં strībālakādibhir mūḍhair anabhibhāvyatvam — સ્ત્રીઓ, બાળકો અને મૂઢોથી દબાવી ન શકાવું — પણ છે.

મધ્વાચાર્ય. kṣamā tu krodhābhāvena sahāpakartur anapakāraḥ — ક્રોધ વિના, અપકારીનો અપકાર ન કરવો.