भगवद गीता · Raja Vidya Raja Guhya Yogaअध्याय 9, श्लोक 14 (9.14)
मूल संस्कृत · श्रीभगवान्
सततं कीर्तयन्तो मां यतन्तश्च दृढव्रताः
नमस्यन्तश्च मां भक्त्या नित्ययुक्ता उपासते
॥ 9.14 ॥
satataṃ kīrtayanto māṃ yatantaśca dṛḍhavratāḥ
namasyantaśca māṃ bhaktyā nityayuktā upāsate
अनुवाद
"वे सदा मेरा कीर्तन करते हुए, दृढ़ संकल्प से प्रयत्न करते हुए, भक्ति से मुझे प्रणाम करते हुए, नित्य जुड़े होकर मेरी उपासना करते हैं।"
भावार्थ
शंकराचार्य. Satataṃ sarvadā bhagavantaṃ brahma-svarūpaṃ māṃ kīrtayantaḥ — सदा ब्रह्म-स्वरूप मेरा कीर्तन; yatantaś ca indriyopasaṃhāra-śama-dama-dayāhiṃsādi-lakṣaṇaiḥ dharmaiḥ — इंद्रिय-संयम, शांति, दया, अहिंसा जैसे धर्मों के साथ प्रयत्न; namasyantaś ca māṃ hṛdayeśam ātmānam — हृदय के ईश्वर, आत्मा को नमस्कार।
आचार्य रामानुज — भक्ति का जीवंत चित्र. Mat-kīrtana-yatana-namaskāraiḥ vinā kṣaṇāṇu-mātre api ātma-dhāraṇam alabhamānāḥ — कीर्तन, प्रयत्न, नमस्कार के बिना क्षण के अणु भर भी टिक न पाने वाले; mad-guṇa-viśeṣa-vācīni man-nāmāni smṛtvā pulakita-sarvāṅgāḥ harṣa-gadgada-kaṇṭhāḥ śrī-rāma-nārāyaṇa-kṛṣṇa-vāsudeva ity evamādīni satataṃ kīrtayantaḥ — मेरे गुणों को कहने वाले नाम याद करके रोमांचित शरीर, हर्ष से गद्गद गला, "श्री राम, नारायण, कृष्ण, वासुदेव" — ऐसे नाम लगातार गाते; yatantaḥ mat-karmasu arcanādikeṣu … bhavana-nandana-vana-karaṇādikeṣu — पूजा, स्तुति, और मंदिर और बाग़ बनाने जैसे कामों में प्रयत्न; aṣṭāṅgaiḥ acintita-pāṃsu-karddama-śarkarādike dharā-tale daṇḍavat praṇipatantaḥ — धूल, कीचड़, कंकड़ की परवाह किए बिना धरती पर आठ अंगों से दंडवत।
AI-सहायता से तैयार हिन्दी प्रारूप — समीक्षा जारी है।