Bhagavad Gita · Vishvarupa Darshana YogaAdhyaay 11, Shloka 37 (11.37)
Mool Sanskrit · अर्जुनः
कस्माच्च ते न नमेरन् महात्मन्
गरीयसे ब्रह्मणोऽप्यादिकर्त्रे
अनन्त देवेश जगन्निवास
त्वमक्षरं सदसत् तत्परं यत्
॥ 11.37 ॥
kasmācca te na nameran mahātman
garīyase brahmaṇo'pyādikartre
ananta deveśa jagannivāsa
tvamakṣaraṃ sadasat tatparaṃ yat
Anuvaad
"He mahaatman, Brahma ke bhi aadi-karta, sabse mahaan aapko ve namaskaar kyon na karein? He anant, he devesh, he jagannivaas — aap akshar hain; sat aur asat bhi aap, aur jo unse pare hai woh bhi aap."
Bhaavaarth
Shankaracharya. sat vidyamānam, asat ca yatra nāsti iti buddhiḥ — sat = jiske hone ki buddhi, asat = jiske na hone ki; paramārthatas tu sadasatoḥ paraṃ tat akṣaraṃ yat akṣaraṃ vedavidaḥ vadanti — paramaarth mein akshar sat-asat dono se pare.
Aacharya Ramanuja — alag pathan. akṣaram … jīvātmatattvam — yahan "akshar" = jeevaatma (Katha 1.2.18); sadasacchabdanirdiṣṭaṃ kāryakāraṇabhāvena avasthitaṃ prakṛtitattvam — sat = kaarya-roop prakriti (naam-roop wali), asat = kaaran-roop prakriti; tatparaṃ — in dono (prakriti aur jeev) se pare — mukt aatma bhi; sab aap.