Bhagavad Gita · Gunatraya Vibhaga YogaAdhyaay 14, Shloka 7 (14.7)
Mool Sanskrit · श्रीभगवान्
रजो रागात्मकं विद्धि तृष्णासङ्गसमुद्भवम्
तन्निबध्नाति कौन्तेय कर्मसङ्गेन देहिनम्
॥ 14.7 ॥
rajo rāgātmakaṃ viddhi tṛṣṇāsaṅgasamudbhavam
tannibadhnāti kaunteya karmasaṅgena dehinam
Anuvaad
"He Kaunteya, rajas ko raag-roop jaano — trishna aur aasakti ka srot; woh dehi ko karm ki aasakti se baandhta hai."
Bhaavaarth
Shankaracharya. rañjanāt rāgaḥ gairikādivad rāgātmakam — gerue rang ki tarah rangne se raag; tṛṣṇā aprāptābhilāṣaḥ, āsaṅgaḥ prāpte viṣaye manasaḥ prītilakṣaṇaḥ saṃśleṣaḥ — trishna = jo nahin mila uski ichchha; aasang = jo mila usse chipakna.
Aacharya Ramanuja. rāgo yoṣitpuruṣayoḥ anyonyaspṛhā — raag = stri-purush ki parasparik chaah; tṛṣṇā śabdādisarvaviṣayaspṛhā; saṅgaḥ putramitrādiṣu — putra-mitra aadi mein sang.
Shreedhar Swami. Do shabdon ka sateek bhed: tṛṣṇā aprāpte 'rthe 'bhilāṣaḥ, saṅgaḥ prāpte 'rthe prītiḥ — trishna = jo nahin mila uski chaah; sang = jo mila usse chipakna; aur tṛṣṇāsaṅgābhyāṃ hi karmasv āsaktir bhavati — inhin dono se karm mein aasakti.
Madhusoodan Saraswati. rajyate viṣayeṣu puruṣo 'neneti rāgaḥ — jisse purush vishayon mein range, woh raag; rajas rāgātmaka — raag hi uska svaroop.
Madhvacharya. tṛṣṇāsaṅgayoḥ samudbhavaṃ tayoḥ kāraṇam — rajas trishna aur sang ka kaaran.