Bhagavad Gita · Jnana Karma Sannyasa YogaAdhyaay 4, Shloka 26 (4.26)
Mool Sanskrit · श्रीभगवान्
श्रोत्रादीनीन्द्रियाण्यन्ये संयमाग्निषु जुह्वति
शब्दादीन् विषयानन्य इन्द्रियाग्निषु जुह्वति
॥ 4.26 ॥
śrotrādīnīndriyāṇyanye saṃyamāgniṣu juhvati
śabdādīn viṣayānanya indriyāgniṣu juhvati
Anuvaad
"Kuchh log kaan aadi indriyon ki sanyam roopi agni mein aahuti dete hain; aur kuchh shabd aadi vishayon ki indriya roopi agni mein aahuti dete hain."
Bhaavaarth
Do ulte-se dikhne wale yajña.
- Indriyon ki aahuti sanyam ki aag mein — indriyon ko vishayon se rokna.
- Vishayon ki aahuti indriyon ki aag mein — vishayon ko indriyon se grahan karna, par yajña-bhaav se.
Shankaracharya: (1) indriya-saṃyamam eva kurvanti — indriya-sanyam karte hain; prati-indriyaṃ saṃyamo bhidyate iti bahuvacanam — har indriya ka sanyam alag, isliye bahuvachan "agniyon". (2) śrotrādibhiḥ aviruddha-viṣaya-grahaṇaṃ homaṃ manyante — kaan aadi se aviruddh (shaastra ke viruddh na hone wale) vishayon ka grahan — use hom maante hain.
Aacharya Ramanuja: (1) śrotrādīnām indriyāṇāṃ saṃyamane prayatante — indriyon ke sanyam mein prayatn; (2) indriyāṇāṃ śabdādi-viṣaya-pravaṇatā-nivāraṇe prayatante — indriyon ke vishayon ki or jhukaav ko rokne mein prayatn.