श्रीमद्भगवद्गीताShrimad Bhagavad Gita 📖 Flipbook mein padhein

Bhagavad Gita · Jnana Karma Sannyasa YogaAdhyaay 4, Shloka 35 (4.35)

Mool Sanskrit · श्रीभगवान्

यज्ज्ञात्वा न पुनर्मोहमेवं यास्यसि पाण्डव
येन भूतान्यशेषेण द्रक्ष्यस्यात्मन्यथो मयि
॥ 4.35 ॥

yajjñātvā na punarmohamevaṃ yāsyasi pāṇḍava
yena bhūtānyaśeṣeṇa drakṣyasyātmanyatho mayi

Anuvaad

"He Paandava! Jise jaan kar tum phir is prakaar ke moh mein nahin padoge, aur jisse tum sab praaniyon ko poori tarah apne aap mein, aur phir mujh mein dekhoge."

Bhaavaarth

Do phal.

  1. Moh ka ant — Shankaracharya: yathā idānīṃ mohaṃ gato 'si punar evaṃ na yāsyasi — jaise abhi moh mein pade ho, phir aise nahin padoge. Ramanuja: dehādy-ātmābhimāna-rūpaṃ tat-kṛtaṃ mamatādy-āspadaṃ ca mohaṃ na yāsyasi — shareer ko aatma maanne ka moh, aur usse paida "mera"-pan ka moh — phir nahin.
  2. Sab mein ekta / samaanta — yahaan do pathan:
  • Shankaracharya: bhūtāni aśeṣeṇa brahmādīni stamba-paryantāni drakṣyasi sākṣāt ātmani pratyag-ātmani "mat-saṃsthāni imāni bhūtāni" iti, atho api mayi vāsudeve parameśvare ca — Brahma se ghaas ke tinke tak sab praaniyon ko apni pratyag-aatma mein, aur phir Parameshvar Vaasudeva mein dekhoge — kṣetrajñeśvaraikatvaṃ sarvopaniṣat-prasiddham — jeev aur Ishvara ki ekta, jo sab Upanishadon mein prasiddh hai.
  • Aacharya Ramanuja: sarvāṇi bhūtāni svātmani eva drakṣyasi, yataḥ tava anyeṣāṃ ca bhūtānāṃ prakṛti-viyuktānāṃ jñānaikākāratayā sāmyam — sab praaniyon ko apne mein dekhoge, kyonki prakriti se mukt hone par tumhaari aur sabki aatma gyaan-roop mein samaan hai (5.19 — nirdoṣaṃ hi samaṃ brahma). Aur mayi … mat-svarūpa-sāmyāt — mujh mein, kyonki shuddh aatma mere svaroop ke samaan hai — 14.2 ka mama sādharmyam āgatāḥ, aur Mundaka (3.1.3) ka paramaṃ sāmyam upaiti.

📖 Flipbook mein padhein ✉ Sudhaar sujhaayein