Bhagavad Gita · Dhyana Yoga (Atma-samyama Yoga)Adhyaay 6, Shloka 38 (6.38)
Mool Sanskrit · अर्जुनः
कच्चिन्नोभयविभ्रष्टश्छिन्नाभ्रमिव नश्यति
अप्रतिष्ठो महाबाहो विमूढो ब्रह्मणः पथि
॥ 6.38 ॥
kaccinnobhayavibhraṣṭaśchinnābhramiva naśyati
apratiṣṭho mahābāho vimūḍho brahmaṇaḥ pathi
Anuvaad
"He mahaabaahu, brahm ke maarg mein bhatka hua, bina aadhaar ka, dono (raaston) se chhoota woh — kahin toote hue baadal ki tarah mit to nahin jaata?"
Bhaavaarth
"Ubhaya-vibhraṣṭa" — dono kaun?
Shankaracharya. Karma-mārgāt yoga-mārgāc ca vibhraṣṭaḥ — karm-maarg (svarg aadi ke karm) se bhi chhoota, aur yog-maarg se bhi; chinnābhram iva naśyati kiṃ vā na naśyati — phate baadal ki tarah mitta hai ya nahin; apratiṣṭhaḥ nirāśrayaḥ.
Aacharya Ramanuja — chitra ka vistaar. Yathā megha-śakalaḥ pūrvasmāt mahato meghāt chinnaḥ paraṃ mahāntaṃ megham aprāpya madhye vinaṣṭo bhavati — jaise baadal ka tukda pehle bade baadal se toot kar, agle bade baadal tak pahunche bina beech mein mit jaata hai. Ubhaya-bhrashtata: svargādi-sādhana-bhūtaṃ karma phalābhisandhi-rahitasya … pratiṣṭhā na bhavati — phal ki ichchha chhod di, isliye svarg aadi ke karm uske liye aadhaar nahin rahe (apratiṣṭha); aur prakrānte brahmaṇaḥ pathi vimūḍhaḥ — shuru kiye brahm-maarg se bhi bhatak gaya.