ಭಗವದ್ಗೀತೆ · Sankhya Yogaಅಧ್ಯಾಯ 2, ಶ್ಲೋಕ 26 (2.26)
ಮೂಲ ಸಂಸ್ಕೃತ · ಶ್ರೀಭಗವಾನ್
ಅಥ ಚೈನಂ ನಿತ್ಯಜಾತಂ ನಿತ್ಯಂ ವಾ ಮನ್ಯಸೇ ಮೃತಮ್
ತಥಾಽಪಿ ತ್ವಂ ಮಹಾಬಾಹೋ ನೈವಂ ಶೋಚಿತುಮರ್ಹಸಿ
॥ 2.26 ॥
atha cainaṃ nityajātaṃ nityaṃ vā manyase mṛtam
tathā'pi tvaṃ mahābāho naivaṃ śocitumarhasi
ಅನುವಾದ
"ಮತ್ತು ಒಂದು ವೇಳೆ ನೀನು ಇದನ್ನು ಸದಾ ಹುಟ್ಟುವಂಥದ್ದು, ಸದಾ ಸಾಯುವಂಥದ್ದು ಎಂದೇ ತಿಳಿದರೂ, ಆಗಲೂ, ಹೇ ಮಹಾಬಾಹು, ನೀನು ಹೀಗೆ ಶೋಕಿಸುವುದು ಉಚಿತವಲ್ಲ."
ಭಾವಾರ್ಥ
ತರ್ಕದ ಎರಡನೆಯ ದಾರಿ. ಒಳ್ಳೆಯ ಶಿಕ್ಷಕನು ಕೇವಲ ತನ್ನ ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ಮಂಡಿಸುವುದಿಲ್ಲ — ಶಿಷ್ಯನ ಸಂಭಾವ್ಯ ಸಂದೇಹವನ್ನೂ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡು ತರ್ಕಿಸುತ್ತಾನೆ. ಕೃಷ್ಣನು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ: "ನೀನು ಆತ್ಮವನ್ನು ನಿತ್ಯವೆಂದು ಒಪ್ಪದಿದ್ದರೆ — ಅದು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ದೇಹದೊಂದಿಗೆ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸಾಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ನೀನು ತಿಳಿದರೆ — ಆಗಲೂ ಶೋಕ ಉಚಿತವಲ್ಲ." ಏಕೆ? ಮುಂದಿನ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ: ಹುಟ್ಟಿದವನಿಗೆ ಮರಣ ನಿಶ್ಚಿತ.
ಎರಡು ಓದುಗಳು:
- ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು: ಲೋಕಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಂತೆ ನೀನು ಆತ್ಮವನ್ನು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ದೇಹ ಹುಟ್ಟಿದಾಗ "ಹುಟ್ಟಿತು" ಎಂದೂ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ದೇಹ ನಾಶವಾದಾಗ "ಸತ್ತಿತು" ಎಂದೂ ತಿಳಿ — ಆಗಲೂ ಶೋಕಿಸಬಾರದು, ಏಕೆಂದರೆ ಹುಟ್ಟಿದ್ದರ ನಾಶ ಮತ್ತು ನಾಶವಾದದ್ದರ ಜನ್ಮ ಅನಿವಾರ್ಯ.
- ರಾಮಾನುಜರು: ನೀನು ದೇಹವನ್ನೇ ಆತ್ಮವೆಂದು ತಿಳಿದರೆ (ದೇಹಕ್ಕಿಂತ ಭಿನ್ನವಾದ ಆತ್ಮವನ್ನು ಒಪ್ಪದಿದ್ದರೆ) — ಆಗಲೂ ಇಷ್ಟು ಅತಿಯಾದ ಶೋಕ ಉಚಿತವಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ಪರಿವರ್ತನಶೀಲ ದೇಹದ ಜನನ ಮತ್ತು ನಾಶ ಅನಿವಾರ್ಯ.
"Mahābāho" — ಮಹಾಬಾಹು. ಕೃಷ್ಣನು ಮತ್ತೆ ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ಅವನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಾನೆ — ನೀನು ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಯೋಧ, ಇಂಥ ಶೋಕ ನಿನಗೆ ಶೋಭಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
AI-assisted draft translation — under review.