ഭഗവദ്ഗീത · Arjuna Vishada Yogaഅദ്ധ്യായം 1, ശ്ലോകം 31 (1.31)
മൂല സംസ്കൃതം · അര്ജുനഃ
നിമിത്താനി ച പശ്യാമി വിപരീതാനി കേശവ
ന ച ശ്രേയോഽനുപശ്യാമി ഹത്വാ സ്വജനമാഹവേ
॥ 1.31 ॥
nimittāni ca paśyāmi viparītāni keśava
na ca śreyo'nupaśyāmi hatvā svajanamāhave
പരിഭാഷ
"ഹേ കേശവാ! എനിക്ക് വിപരീതമായ (അശുഭമായ) ശകുനങ്ങൾ കാണുന്നു; യുദ്ധത്തിൽ സ്വന്തം ആളുകളെ കൊന്നിട്ട് ഒരു ശ്രേയസ്സും ഞാൻ കാണുന്നില്ല."
ഭാവാർത്ഥം
"നിമിത്താനി വിപരീതാനി" — വിപരീതശകുനങ്ങൾ. ശ്രീധരൻ: aniṣṭa-sūcakāni śakunāni — അനിഷ്ടം (ദോഷം) സൂചിപ്പിക്കുന്ന ശകുനങ്ങൾ. മധുസൂദനൻ ഉദാഹരണം നൽകുന്നു — ഇടതുകണ്ണ് തുടിക്കുന്നത് പോലെ (പരമ്പരാഗതവിശ്വാസത്തിൽ പുരുഷന് അശുഭം). അർജുനന് ചുറ്റും ദുശ്ശകുനങ്ങൾ കാണുന്നു.
ശ്രദ്ധിക്കുക: മനസ്സ് നേരത്തേ ദുഃഖത്തിലാണെങ്കിൽ, പലപ്പോഴും എല്ലാം "ദുശ്ശകുനം" ആയി തോന്നിത്തുടങ്ങും. ശകുനങ്ങൾ സത്യമായിരുന്നോ ഇല്ലയോ എന്ന് ശ്ലോകം സ്വയം പറയുന്നില്ല — അർജുനന് അങ്ങനെ തോന്നി എന്ന് മാത്രം.
"കേശവ" — സംബോധനയുടെ ഭാവം. മധുസൂദനൻ പറയുന്നു: കേശി പോലുള്ള ദുഷ്ടദൈത്യരെ വധിച്ച് അങ്ങ് എപ്പോഴും ഭക്തരെ രക്ഷിക്കുന്നു — അതിനാൽ എന്റെയും ശോകം നീക്കി എന്നെ രക്ഷിക്കും. (പരമ്പരാഗത വ്യുത്പത്തി: കേശി എന്ന അസുരനെ വധിച്ചവൻ = കേശവൻ. മധുസൂദനൻ മറ്റൊരു വ്യുത്പത്തിയും നൽകുന്നു: ka (ബ്രഹ്മാവ്), īśa (രുദ്രൻ) — ഇവരുടെയും സ്വാമി.) അതായത് അർജുനന്റെ സംബോധന ഒളിഞ്ഞിരിക്കുന്ന ഒരു പ്രാർത്ഥന കൂടിയാണ്.
"ന ച ശ്രേയോऽനുപശ്യാമി" — ഒരു ശ്രേയസ്സും കാണുന്നില്ല. ഇതാണ് അർജുനന്റെ ആദ്യ യുക്തി: ഈ യുദ്ധത്തിൽ ഒരു നന്മയുമില്ല. മധുസൂദനൻ ഇതിനെ കൂടുതൽ ആഴത്തിലാക്കുന്നു:
- ശ്രേയസ്സ് — ദൃഷ്ടം (ഈ ലോകത്തിലേത്) ആകട്ടെ, അദൃഷ്ടം (പരലോകത്തിലേത്) ആകട്ടെ — രണ്ടിലും ഒന്നും കാണുന്നില്ല.
- ഒരു പരമ്പരാഗത ശ്ലോകമനുസരിച്ച്, യുദ്ധത്തിൽ നേർക്കുനേർ പൊരുതി കൊല്ലപ്പെടുന്ന യോദ്ധാവിന് (യോഗിയായ സന്ന്യാസിക്കും) ഉത്തമഗതി ലഭിക്കുന്നു — എന്നാൽ കൊല്ലുന്നവന് അത്തരം പ്രത്യേക പുണ്യമൊന്നും പറഞ്ഞിട്ടില്ല. അപരിചിതനെ കൊല്ലുന്നതിൽ പോലും ശ്രേയസ്സില്ലെങ്കിൽ, സ്വന്തക്കാരെ കൊല്ലുന്നതിൽ ഒട്ടുമില്ല.
- "ആഹവേ" (യുദ്ധത്തിൽ) എന്ന് പറഞ്ഞ്, താൻ യുദ്ധത്തിന്റെ സാധാരണ സന്ദർഭത്തെക്കുറിച്ചാണ് പറയുന്നതെന്നും അർജുനൻ വ്യക്തമാക്കുന്നു.
ശരീരത്തിൽ നിന്ന് യുക്തിയിലേക്ക്. ശ്രദ്ധിക്കുക — 1.30-ൽ മനസ്സ് ചുറ്റിത്തിരിയുകയായിരുന്നു, 1.31-ൽ അർജുനൻ യുക്തി പറയാൻ തുടങ്ങുന്നു. ചുറ്റിത്തിരിയുന്ന മനസ്സിന് ശരിയായ യുക്തി നൽകാൻ കഴിയുമോ? ഗീത മുന്നോട്ട് ഈ ചോദ്യം തന്നെ ഉയർത്തും.
AI-assisted draft translation — under review.