ഭഗവദ്ഗീത · Arjuna Vishada Yogaഅദ്ധ്യായം 1, ശ്ലോകം 9 (1.9)

"മദർത്ഥേ" — എനിക്കുവേണ്ടി. ഈ ശ്ലോകത്തിന്റെ കേന്ദ്രം ഈ വാക്കാണ്. ഈ വീരന്മാരെല്ലാം എനിക്കുവേണ്ടി പ്രാണൻ നൽകാൻ തയ്യാറാണെന്ന് ദുര്യോധനൻ പറയുന്നു. മധുസൂദനന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ, അവർക്ക് തന്നോട് എത്ര ആഴമേറിയ അനുരാഗം (anurāga) ഉണ്ടെന്ന് ഈ വാക്യത്തിലൂടെ കാണിക്കാനാണ് ദുര്യോധനൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നത്. പാണ്ഡവസൈന്യത്തെ വിവരിക്കുമ്പോൾ ദുര്യോധനൻ യോദ്ധാക്കളുടെ ശക്തിയാണ് എണ്ണിപ്പറഞ്ഞത്; സ്വന്തം സൈന്യത്തെ വിവരിക്കുമ്പോൾ അവൻ തന്നോടുള്ള നിഷ്ഠയ്ക്കാണ് ഊന്നൽ നൽകുന്നത്. അവന്റെ കേന്ദ്രം "ഞാൻ" ആണ്.

"ത്യക്തജീവിതാഃ" — അറിയാതെ പറഞ്ഞ ഒരു സത്യം. അക്ഷരാർത്ഥത്തിൽ ഈ സമാസത്തിന്റെ അർത്ഥം "സ്വന്തം ജീവൻ ഉപേക്ഷിച്ചവർ" എന്നാണ്. പല ആധുനിക ആചാര്യന്മാരും ഈ വാക്കിൽ ദുഃഖകരമായ ഒരു വ്യംഗ്യം (irony) കാണുന്നു: ദുര്യോധനൻ ഇവരുടെ വീര്യത്തെ പ്രശംസിക്കുകയാണ്, എന്നാൽ കഥ അറിയുന്ന വായനക്കാരന് അറിയാം ഇവരിൽ മിക്കവരും യഥാർത്ഥത്തിൽ ഈ യുദ്ധത്തിൽ പ്രാണൻ നഷ്ടപ്പെടുത്തുമെന്ന്. ഇത് വ്യാഖ്യാനമാണ് — പരമ്പരാഗത ടീകാകാരന്മാർ ഈ വാക്കിനെ "പ്രാണൻ നൽകാൻ തയ്യാർ" (നിശ്ചയം) എന്ന അർത്ഥത്തിൽ മാത്രമേ എടുക്കുന്നുള്ളൂ.

സന്നാഹവും കൗശലവും. "നാനാശസ്ത്രപ്രഹരണാഃ", "യുദ്ധവിശാരദാഃ" — തന്റെ സൈന്യത്തിന് ആയുധങ്ങളും കൗശലവും രണ്ടുമുണ്ടെന്ന് ദുര്യോധനൻ അവകാശപ്പെടുന്നു. മധുസൂദനൻ സംഗ്രഹിക്കുന്നു: ഈ വിശേഷണങ്ങളിലൂടെ ദുര്യോധനൻ തന്റെ സൈന്യത്തിന്റെ എണ്ണം, തന്നോടുള്ള ഭക്തി, ശൗര്യം, യുദ്ധസന്നാഹം, യുദ്ധകൗശലം — എല്ലാം കാണിക്കുന്നു.