ഭഗവദ്ഗീത · Sankhya Yogaഅദ്ധ്യായം 2, ശ്ലോകം 48 (2.48)

യോഗത്തിന്റെ നിർവ്വചനം — സമത. ഗീത "യോഗ"ത്തിനു പല നിർവ്വചനങ്ങളും നൽകും; ഇത് ആദ്യത്തേതാണ്: samatva — വിജയത്തിലും പരാജയത്തിലും സമനായിരിക്കൽ. അതായത് യോഗം ഒരു ബാഹ്യക്രിയയല്ല, ഒരു ആന്തരികാവസ്ഥയാണ്.

"Saṅgaṃ tyaktvā" — ആസക്തി ഉപേക്ഷിച്ച്. എന്തിനോടുള്ള ആസക്തി?

• ശങ്കരാചാര്യർ: കർമ്മം ഈശ്വരനുവേണ്ടി മാത്രം ചെയ്യുക — അതിലും "ഈശ്വരൻ എന്നിൽ പ്രസാദിക്കട്ടെ" — എന്ന ഈ ആസക്തിയും ഉപേക്ഷിച്ച്. Siddhi = ഫലതൃഷ്ണയില്ലാത്ത കർമ്മത്തിലൂടെ ചിത്തശുദ്ധി വഴിയുള്ള ജ്ഞാനപ്രാപ്തി; asiddhi = അതിന്റെ വിപരീതം — രണ്ടിലും സമനായിരിക്കുക.
• രാമാനുജർ: രാജ്യം, ബന്ധുക്കൾ മുതലായവയിലുള്ള ആസക്തി ഉപേക്ഷിച്ച് യുദ്ധം മുതലായ കർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യുക; അതിനുള്ളിലെ ജയം മുതലായവയുടെ സിദ്ധ്യസിദ്ധികളിൽ സമനായിരിക്കുക. യോഗം = സിദ്ധ്യസിദ്ധികളിലെ സമതാരൂപമായ ചിത്തസമാധാനം.

ശങ്കരന്റെ സൂക്ഷ്മത. "ഈശ്വരൻ പ്രസാദിക്കട്ടെ" — ഇതും ഒരു സൂക്ഷ്മമായ ഫലേച്ഛയാണ്! ഇതും ഉപേക്ഷിക്കാൻ ശങ്കരാചാര്യർ പറയുന്നു. അതായത് നിഷ്കാമതയുടെ ആഴം — ആധ്യാത്മികമായ "പ്രതിഫലത്തിനുള്ള" ആഗ്രഹം പോലുമില്ല.