ഭഗവദ്ഗീത · Sankhya Yogaഅദ്ധ്യായം 2, ശ്ലോകം 7 (2.7)
മൂല സംസ്കൃതം · അര്ജുനഃ
കാര്പണ്യദോഷോപഹതസ്വഭാവഃ
പൃച്ഛാമി ത്വാം ധര്മസമ്മൂഢചേതാഃ
യച്ഛ്രേയഃ സ്യാന്നിശ്ചിതം ബ്രൂഹി തന്മേ
ശിഷ്യസ്തേഽഹം ശാധി മാം ത്വാം പ്രപന്നമ്
॥ 2.7 ॥
kārpaṇyadoṣopahatasvabhāvaḥ
pṛcchāmi tvāṃ dharmasammūḍhacetāḥ
yacchreyaḥ syānniścitaṃ brūhi tanme
śiṣyaste'haṃ śādhi māṃ tvāṃ prapannam
പരിഭാഷ
"ദൈന്യമെന്ന ദോഷത്താൽ എന്റെ സ്വഭാവം അടിച്ചമർത്തപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു, ധർമ്മത്തെക്കുറിച്ച് എന്റെ മനസ്സ് ആശയക്കുഴപ്പത്തിലാണ് — അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അങ്ങയോടു ചോദിക്കുന്നു: എനിക്കു നിശ്ചയമായും ശ്രേയസ്കരമായത് എന്താണോ, അത് എന്നോടു പറഞ്ഞാലും. ഞാൻ അങ്ങയുടെ ശിഷ്യനാണ്; അങ്ങയെ ശരണം പ്രാപിച്ച എന്നെ പഠിപ്പിച്ചാലും."
ഭാവാർത്ഥം
സുഹൃത്തിൽനിന്നു ഗുരുവിലേക്ക്. ഇതുവരെ കൃഷ്ണനും അർജുനനും സുഹൃത്തുക്കളായിരുന്നു, ബന്ധുക്കളായിരുന്നു — കൃഷ്ണൻ സാരഥിയായിരുന്നു. ഈ ശ്ലോകത്തിൽ അർജുനൻ ബന്ധം മാറ്റുന്നു: śiṣyas te 'ham — "ഞാൻ അങ്ങയുടെ ശിഷ്യനാണ്." Tvāṃ prapannam — "അങ്ങയെ ശരണം പ്രാപിച്ചവൻ." ശ്രീധരസ്വാമി: śāsanārhaḥ — "ഉപദേശം നൽകാൻ യോഗ്യനായ ശിഷ്യൻ"; prapannam = śaraṇāgatam.
മൂന്നു സമ്മതങ്ങൾ. അർജുനൻ മൂന്നു കാര്യങ്ങൾ സമ്മതിക്കുന്നു:
- Kārpaṇya-doṣopahata-svabhāvaḥ — "എന്റെ സ്വഭാവം (ശൗര്യം) ദൈന്യത്താലും ദോഷത്താലും അടിച്ചമർത്തപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു." അതായത് തന്റെ അവസ്ഥ ശരിയല്ലെന്ന് അർജുനൻ സമ്മതിക്കുന്നു.
- Dharma-sammūḍha-cetāḥ — "ധർമ്മത്തെക്കുറിച്ച് എന്റെ മനസ്സ് ആശയക്കുഴപ്പത്തിലാണ്." ശ്രീധരസ്വാമി: "യുദ്ധം ഉപേക്ഷിച്ച് ഭിക്ഷയെടുക്കുന്നത് ക്ഷത്രിയന്റെ ധർമ്മമാണോ അധർമ്മമാണോ — ഞാൻ സംശയത്തിലാണ്."
- Śiṣyas te 'ham — "ഞാൻ ശിഷ്യനാണ്."
ചോദ്യത്തിന്റെ മാറിയ രൂപം. മുമ്പ് അർജുനൻ ഉത്തരങ്ങൾ നൽകുകയായിരുന്നു ("ഞാൻ യുദ്ധം ചെയ്യുകയില്ല"). ഇപ്പോൾ ചോദ്യം ചോദിക്കുന്നു — അതും "ഞാൻ എന്തു ചെയ്യണം?" എന്നല്ല, മറിച്ച് "yac chreyaḥ syān niścitam" — "എനിക്കു നിശ്ചിതമായ ശ്രേയസ്സ് എന്താണ്?" 1.31-ൽ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞിരുന്നു "ശ്രേയസ്സ് കാണുന്നില്ല"; ഇപ്പോൾ ആ ശ്രേയസ്സിനെക്കുറിച്ച് കൃഷ്ണനോടു ചോദിക്കുന്നു.
രാമാനുജരുടെ ചിത്രം. രാമാനുജർ പറയുന്നു: അർജുനൻ atimātra-kṛpaṇa (അത്യന്തം ദീനനായി) ഭഗവാന്റെ പാദപദ്മങ്ങളിൽ എത്തി.
AI-assisted draft translation — under review.