ഭഗവദ്ഗീത · Dhyana Yoga (Atma-samyama Yoga)അദ്ധ്യായം 6, ശ്ലോകം 3 (6.3)

ഗോവണിയുടെ ചിത്രം. Ārurukṣu — കുതിരപ്പുറത്തോ മലമുകളിലോ കയറാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ; ārūḍha — കയറിക്കഴിഞ്ഞവൻ. രണ്ടുപേരുടെയും സാധനം വ്യത്യസ്തം.

ശങ്കരാചാര്യർ. Ārurukṣoḥ … dhyāna-yoge avasthātum aśaktasya — ഇപ്പോഴും ധ്യാനയോഗത്തിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കാൻ കഴിയാത്തവൻ; muneḥ karma-phala-saṃnyāsinaḥ — ഫലം ത്യജിച്ച മുനി; അവന് karma kāraṇaṃ sādhanam. കയറിക്കഴിഞ്ഞവന് śamaḥ upaśamaḥ sarva-karmabhyo nivṛttiḥ — എല്ലാ കർമ്മങ്ങളിൽനിന്നുമുള്ള നിവൃത്തിയാണ് സാധനം; yāvad yāvat karmabhyaḥ uparamate tāvat tāvat … cittaṃ samādhīyate — എത്രയെത്ര കർമ്മത്തിൽനിന്ന് പിന്മാറുന്നുവോ, അത്രയത്ര ചിത്തം സമാഹിതമാകുന്നു. പ്രമാണമായി മഹാഭാരതം (ശാന്തി 175.37): … tatas tataś coparamaḥ kriyābhyaḥ.

ആചാര്യ രാമാനുജൻ. Yogam ātmāvalokanaṃ prāptum icchoḥ mumukṣoḥ karma-yoga eva kāraṇam — ആത്മദർശനരൂപമായ യോഗം ആഗ്രഹിക്കുന്ന മുമുക്ഷുവിന് കർമ്മയോഗംതന്നെ കാരണം; yogārūḍhasya pratiṣṭhita-yogasya eva śamaḥ karma-nivṛttiḥ kāraṇam. പ്രധാന നിഗമനം: yāvad ātmāvalokana-rūpa-mokṣa-prāptiḥ tāvat karma kāryam — ആത്മദർശനരൂപമായ മോക്ഷം ലഭിക്കുന്നതുവരെ കർമ്മം ചെയ്യണം.

വ്യത്യാസം: രണ്ടുപേരും "കയറാൻ കർമ്മം, കയറിയശേഷം śama" എന്ന് അംഗീകരിക്കുന്നു. ഊന്നൽ വ്യത്യസ്തം: ശങ്കരൻ — śama = സർവകർമ്മനിവൃത്തി (സന്ന്യാസത്തിന്റെ ദിശ); രാമാനുജൻ — ലക്ഷ്യം ലഭിക്കുന്നതുവരെ കർമ്മം തുടരണം.