भगवद्गीता · Arjuna Vishada Yogaअध्याय 1, श्लोक 32 (1.32)

तीन गोष्टींचा त्याग — विजय, राज्य, सुख. अर्जुन एकेक करून त्या सर्व गोष्टी नाकारतो ज्यांच्यासाठी युद्ध लढले जात आहे: विजय, सत्ता (राज्य), आराम (सुख). आणि मग एक पाऊल पुढे — jīvitena vā: "जगण्याचाही काय उपयोग?" हे वाक्य दाखवते की त्याचा विषाद किती खोल आहे — जगण्याची इच्छाही डळमळत आहे.

मधुसूदनांचा युक्तिवाद — "भूक नाही तर स्वयंपाक का करावा?" मधुसूदन एक सुंदर उदाहरण देतात: एखाद्या कामात प्रवृत्त होण्याचे (गुंतण्याचे) कारण फळाची इच्छा असते. ज्याला खाण्याची इच्छाच नाही, तो स्वयंपाक करण्यात का गुंतेल? त्याचप्रमाणे, मला विजय-राज्य-सुख यांची इच्छाच नाही, तर त्यांच्या साधनात — युद्धात — मी का गुंतावे? हे अर्जुनाच्या युक्तिवादाचे सार आहे.

वनवासाचा संदर्भ. मधुसूदन अर्जुनाच्या मनातील आणखी एक गोष्ट सांगतात: "राज्य, भोग आणि कौरवांवरील विजय यांच्याशिवायही आम्ही वनात राहून जगात प्रशंसनीय जीवन जगत होतो — मग यांची काय गरज?" पांडव 13 वर्षे राज्याविना जगले होते.

हा वैराग्य आहे का? वरवर अर्जुनाचे शब्द एखाद्या महान विरक्ताचे वाटतात — "मला काहीच नको." पण गीतेच्या परंपरेत हा प्रश्न उपस्थित केला जातो: हा खरा वैराग्य (ज्ञानातून जन्मलेला त्याग) आहे, की दुःखातून जन्मलेली उदासीनता? खरा वैराग्य शांत आणि स्थिर असतो; अर्जुनाचा "वैराग्य" थरथरणाऱ्या हातांसह आणि भ्रमणाऱ्या मनासह आला आहे (1.29–1.30). कृष्ण पुढे हा फरक स्पष्ट करतील. (हे विश्लेषण टीका-परंपरेच्या व्यापक दृष्टिकोनावर आधारित आमची व्याख्या आहे.)