भगवद्गीता · Shraddhatraya Vibhaga Yogaअध्याय 17, श्लोक 3 (17.3)
मूळ संस्कृत · श्रीभगवान्
सत्त्वानुरूपा सर्वस्य श्रद्धा भवति भारत
श्रद्धामयोऽयं पुरुषो यो यच्छ्रद्धः स एव सः
॥ 17.3 ॥
sattvānurūpā sarvasya śraddhā bhavati bhārata
śraddhāmayo'yaṃ puruṣo yo yacchraddhaḥ sa eva saḥ
अनुवाद
"हे भारता, सर्वांची श्रद्धा त्यांच्या अंतःकरणानुरूप असते. हा पुरुष श्रद्धामय आहे — ज्याची जशी श्रद्धा, तो तसाच असतो."
भावार्थ
शंकराचार्य. viśiṣṭasaṃskāropetāntaḥkaraṇānurūpā; śraddhāmayaḥ ayaṃ śraddhāprāyaḥ puruṣaḥ saṃsārī jīvaḥ; kāryeṇa liṅgena — कर्माच्या चिन्हावरून निष्ठा ओळखली जाते.
आचार्य रामानुज. sattvam antaḥkaraṇam; śraddhāmayaḥ śraddhāpariṇāmaḥ — मनुष्य हा श्रद्धेचा परिणाम आहे.
श्रीधर स्वामी. एक तर्कशुद्ध प्रश्न: भागवतात (उद्धव-गीता) श्रद्धेला सत्त्वाचेच लक्षण म्हटले आहे — मग तीन प्रकार कसे? उत्तर: rajastamoyuktapuruṣāśrayatvena rajastamomiśratvena sattvasya traividhyāc chraddhāyā api traividhyaṃ — राजस-तामस व्यक्तीत राहिल्यामुळे, सत्त्वाच्या मिश्रणामुळे श्रद्धाही तीन प्रकारची.
मधुसूदन सरस्वती. अंतःकरणाची तीन रूपे: देवांमध्ये सत्त्व प्रबळ, यक्षांमध्ये रजाने दबलेले, प्रेतांमध्ये तमाने; आणि manuṣyāṇāṃ tu prāyeṇa vyāmiśram eva — माणसांमध्ये तर बहुतांशी मिश्र.
मध्वाचार्य. yo yacchraddhaḥ sa eva saḥ — सात्त्विक श्रद्धा असलेला सात्त्विक, इत्यादी.
AI-assisted draft translation — under review.