ଭଗବଦ୍ ଗୀତା · Arjuna Vishada Yogaଅଧ୍ୟାୟ 1, ଶ୍ଳୋକ 38 (1.38)

"Lobhopahata-cetasaḥ" — ଲୋଭରେ ନଷ୍ଟ ମନ। ଅର୍ଜୁନ କୌରବଙ୍କ ଅବସ୍ଥାର ନିଦାନ କରନ୍ତି: ସେମାନଙ୍କ ଚିତ୍ତ (ମନ, ବିବେକ) ଲୋଭ ଦ୍ୱାରା "ମାରି ହୋଇଛି" — upahata। ଶ୍ରୀଧର: rājya-lobhena upahataṃ bhraṣṭa-vivekaṃ ceto yeṣām — ରାଜ୍ୟର ଲୋଭରେ ଯାହାଙ୍କ ବିବେକ ଭ୍ରଷ୍ଟ ହୋଇଯାଇଛି। ସେଥିପାଇଁ ସେମାନେ ଦୋଷ ଦେଖିପାରନ୍ତି ନାହିଁ।

ଦୁଇଟି ଦୋଷ:

1. Kula-kṣaya-kṛta doṣa — କୁଳ-ନାଶରୁ ହେଉଥିବା ଦୋଷ (ଏହାର ବିସ୍ତାର 1.40–1.44ରେ)।
2. Mitra-droha pātaka — ବନ୍ଧୁ/ନିଜ ଲୋକଙ୍କ ସହ ବିଶ୍ୱାସଘାତର ପାପ।

ମଧୁସୂଦନଙ୍କ ଗଭୀର ଯୁକ୍ତି — "ଭୀଷ୍ମ ମଧ୍ୟ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଛନ୍ତି, ତେବେ?" ମଧୁସୂଦନ ଆଉ ଏକ ଶଙ୍କାର ଉତ୍ତର ଦିଅନ୍ତି: "ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ପରି ଶିଷ୍ଟ (ସଦାଚାରୀ, ଜ୍ଞାନୀ) ଲୋକ ମଧ୍ୟ ବନ୍ଧୁ-ବଧର ଯୁଦ୍ଧରେ ଲାଗିଛନ୍ତି; ଶିଷ୍ଟ ଲୋକଙ୍କ ଆଚାରକୁ ବେଦମୂଳକ (ପ୍ରାମାଣିକ) ମାନାଯାଏ — ତେବେ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଏହା ଉଚିତ ହେବା କଥା?" ଉତ୍ତର: ଯେଉଁଠି ଲୋଭ ପରି କୌଣସି କାରଣ ସ୍ପଷ୍ଟ ଦେଖାଯାଏ, ସେଠାରେ ଆଚାରକୁ ବେଦମୂଳକ ମାନାଯାଏ ନାହିଁ (hetu-darśanāc ca — ମୀମାଂସାର ଏକ ନିୟମ)। ଅର୍ଥାତ୍ "ବଡ଼ ଲୋକମାନେ କରୁଛନ୍ତି" — ଏହା ନିଜେ ପ୍ରମାଣ ନୁହେଁ, ଯଦି ତାହା ପଛରେ ଅନ୍ୟ କୌଣସି କାରଣ (ଲୋଭ, ଚାପ) ଦେଖାଯାଉଥାଏ।

ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ନୈତିକ ସ୍ଥିତି। ଅର୍ଜୁନ କହନ୍ତି: "ସେମାନେ ଅନ୍ଧ — କିନ୍ତୁ ମୁଁ ନୁହେଁ।" ଏହା ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ନୈତିକ ଚିନ୍ତା: ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଭୁଲ କରିବା ଆମ ଭୁଲ କରିବାର ବାହାନା ନୁହେଁ।