ଭଗବଦ୍ ଗୀତା · Jnana Karma Sannyasa Yogaଅଧ୍ୟାୟ 4, ଶ୍ଳୋକ 33 (4.33)

କାହିଁକି ଶ୍ରେଷ୍ଠ?

• ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟ: dravyamayo hi yajñaḥ phalasya ārambhakaḥ, jñāna-yajñaḥ na phalārambhakaḥ — ଦ୍ରବ୍ୟଯଜ୍ଞ (ନୂଆ) ଫଳ ଉତ୍ପନ୍ନ କରେ, ଜ୍ଞାନଯଜ୍ଞ ନୁହେଁ (ତାହା ବନ୍ଧନ ଗଢ଼େ ନାହିଁ); ତେଣୁ praśasyataraḥ। Sarvaṃ karma … jñāne mokṣa-sādhane sarvataḥ-samplutodaka-sthānīye parisamāpyate antarbhavati — ସମସ୍ତ କର୍ମ ମୋକ୍ଷର ସାଧନ, ଚାରିଆଡ଼େ ଭରା ଜଳାଶୟ ପରି ଜ୍ଞାନରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହୋଇଯାଏ (2.46ର ଉପମା)। ସେ ଛାନ୍ଦୋଗ୍ୟ (4.1.4)ର ଦୃଷ୍ଟାନ୍ତ ଦିଅନ୍ତି — ଯେପରି ପଶାଖେଳରେ ସବୁଠାରୁ ଉଚ୍ଚ ଚାଲି (kṛta) ଜିତିଲେ ତଳର ସମସ୍ତ ଚାଲି ସେଥିରେ ଆସିଯାଏ, ସେହିପରି ଯିଏ ସେହି (ତତ୍ତ୍ୱ)କୁ ଜାଣେ, ତାକୁ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ସମସ୍ତ ପୁଣ୍ୟକର୍ମର ଫଳ ମିଳିଯାଏ।
• ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ରାମାନୁଜ: ubhayākāre karmaṇi dravyamayād aṃśād jñānamayaḥ aṃśaḥ śreyān — ଦୁଇ ରୂପ (ଦ୍ରବ୍ୟ ଓ ଜ୍ଞାନ) ଥିବା କର୍ମରେ, ଦ୍ରବ୍ୟର ଅଂଶଠାରୁ ଜ୍ଞାନର ଅଂଶ ଶ୍ରେଷ୍ଠ; sarvasya karmaṇaḥ … jñāne parisamāpteḥ — କାରଣ ସମସ୍ତ କର୍ମ ଜ୍ଞାନରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ। ଏବଂ ଏକ ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା: tad evaṃ sarvaiḥ sādhanaiḥ prāpya-bhūtaṃ jñānaṃ karmāntargatatvena abhyasyate; tad eva hi abhyasyamānaṃ krameṇa prāpya-daśāṃ pratipadyate — ସମସ୍ତ ସାଧନ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରାପ୍ତ କରିବା ଯୋଗ୍ୟ ଜ୍ଞାନ, କର୍ମ ଭିତରେ ହିଁ ଅଭ୍ୟାସ କରାଯାଏ; ଏବଂ ସେହି ଅଭ୍ୟାସ କରୁକରୁ କ୍ରମରେ ପ୍ରାପ୍ୟ (ଲକ୍ଷ୍ୟ) ଅବସ୍ଥା ହୋଇଯାଏ।