ଭଗବଦ୍ ଗୀତା · Jnana Karma Sannyasa Yogaଅଧ୍ୟାୟ 4, ଶ୍ଳୋକ 41 (4.41)
ମୂଳ ସଂସ୍କୃତ · ଶ୍ରୀଭଗବାନ୍
ଯୋଗସନ୍ନ୍ଯସ୍ତକର୍ମାଣଂ ଜ୍ଞାନସଞ୍ଛିନ୍ନସଂଶୟମ୍
ଆତ୍ମବନ୍ତଂ ନ କର୍ମାଣି ନିବଧ୍ନନ୍ତି ଧନଞ୍ଜୟ
॥ 4.41 ॥
yogasannyastakarmāṇaṃ jñānasañchinnasaṃśayam
ātmavantaṃ na karmāṇi nibadhnanti dhanañjaya
ଅନୁବାଦ
"ହେ ଧନଞ୍ଜୟ! ଯିଏ ଯୋଗ ଦ୍ୱାରା କର୍ମ (ର ବନ୍ଧନ)କୁ ତ୍ୟାଗ କରିଛି, ଯାହାର ସଂଶୟ ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା କଟିଯାଇଛି, ଏବଂ ଯିଏ ଆତ୍ମବାନ (ସ୍ଥିର ମନ ଥିବା) — ତାକୁ କର୍ମ ବାନ୍ଧେ ନାହିଁ।"
ଭାବାର୍ଥ
ତିନୋଟି ଲକ୍ଷଣ। (1) Yoga-sannyasta-karmā; (2) jñāna-sañchinna-saṃśaya; (3) ātmavān।
"Yoga-sannyasta-karmā" — ଦୁଇଟି ପାଠ।
- ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟ: paramārtha-darśana-lakṣaṇena yogena saṃnyastāni karmāṇi … dharmādharmākhyāni — ପରମାର୍ଥଦର୍ଶନ ରୂପୀ ଯୋଗ ଦ୍ୱାରା ଯିଏ ପୁଣ୍ୟ-ପାପ ରୂପୀ କର୍ମକୁ ସନ୍ନ୍ୟସ୍ତ କରିଛି; jñānena ātmeśvaraikatva-darśana-lakṣaṇena sañchinnaḥ saṃśayaḥ — ଆତ୍ମା-ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ଏକତାର ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ଯାହାର ସଂଶୟ କଟିଛି। Guṇa-ceṣṭā-rūpeṇa dṛṣṭāni karmāṇi na nibadhnanti — ଗୁଣମାନଙ୍କ ଚେଷ୍ଟା ରୂପରେ ଦେଖାଯାଉଥିବା କର୍ମ ତାକୁ ବାନ୍ଧେ ନାହିଁ।
- ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ରାମାନୁଜ: yathopadiṣṭa-yogena saṃnyasta-karmāṇaṃ jñānākāratāpanna-karmāṇam — କୁହାଯାଇଥିବା ଯୋଗ ଦ୍ୱାରା, ଯାହାର କର୍ମ ଜ୍ଞାନରୂପ ହୋଇଯାଇଛି; ātma-jñānena ātmani sañchinna-saṃśayam — ଆତ୍ମଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ଆତ୍ମା ବିଷୟରେ ସଂଶୟ କଟିଛି; ātmavantaṃ manasvinam upadiṣṭārthe dṛḍhāvasthita-manasam — ଉପଦେଶରେ ଦୃଢ଼ ମନ ଥିବା; ତାକୁ bandha-hetu-bhūta-prācīnānanta-karmāṇi na nibadhnanti — ବନ୍ଧନର କାରଣ ପୁରୁଣା ଅନନ୍ତ କର୍ମ ବାନ୍ଧେ ନାହିଁ।
AI-assisted draft translation — under review.