பகவத் கீதை · Karma Sannyasa Yogaஅத்தியாயம் 5, ஸ்லோகம் 23 (5.23)

சங்கராசாரியர் — "இறக்கும்வரை நம்பிவிடாதே". prāk … śarīra-vimokṣaṇāt ā maraṇāt — இறக்கும்வரை; ஏன்? Avaśyaṃbhāvi hi kāma-krodhodbhavo vegaḥ ananta-nimittavān hi saḥ iti yāvat maraṇaṃ tāvat na viśrambhaṇīyaḥ — காம-குரோதத்தின் வேகம் எண்ணற்ற காரணங்களால் வருகிறது, ஆகவே இறக்கும்வரை அதை (இனி வராது என்று) நம்பிவிடாதே. அவருடைய நுட்பமான விவரணை:

• காமம்: iṣṭe viṣaye śrūyamāṇe smaryamāṇe vā anubhūte sukha-hetau yā gardhiḥ tṛṣṇā — அனுபவித்த, கேட்ட, அல்லது நினைவுக்கு வந்த சுகம் தரும் விஷயத்தின் மீதான ஏக்கம்.
• குரோதம்: pratikūleṣu duḥkha-hetuṣu … yo dveṣaḥ — பாதகமான, துன்பம் தரும் பொருட்களின் மீதான வெறுப்பு.
• உடலின் அடையாளங்கள்: காமத்தின் வேகம் — romāñcana-prahṛṣṭa-netra-vadanādi-liṅgaḥ (மயிர்க்கூச்செறிதல், ஒளிரும் கண்கள், மலர்ந்த முகம்); குரோதத்தின் வேகம் — gātra-prakampa-prasveda-saṃdaṣṭoṣṭha-puṭa-rakta-netrādi-liṅgaḥ (நடுங்கும் உடல், வியர்வை, கடித்த உதடுகள், சிவந்த கண்கள்).

ஆசாரிய ராமானுஜர். Śarīra-vimokṣaṇāt prāg iha eva sādhanānuṣṭhāna-daśāyām eva ātmānubhava-prītyā kāma-krodhodbhavaṃ vegaṃ soḍhuṃ niroddhuṃ yaḥ śaknoti — சாதனை செய்யும் நிலையிலேயே, ஆத்ம அனுபவத்தின் மீதான அன்பால், வேகத்தைத் தடுக்க முடிந்தவன்; sa yuktaḥ ātmānubhavāya arhaḥ — அவன் ஆத்ம அனுபவத்துக்குத் தகுதி உடையவன்; இறந்த பிறகு ātmānubhava-sukhaḥ saṃpatsyate.

வேறுபாடு: சங்கரர் — வாழ்நாள் முழுவதும் விழிப்புணர்வு (எதிரி எப்போது வேண்டுமானாலும் திரும்புவான்); ராமானுஜர் — ஆத்ம அனுபவத்தின் மீதான அன்பே வேகத்தைத் தடுக்கும் சக்தி.