భగవద్గీత · Arjuna Vishada Yogaఅధ్యాయం 1, శ్లోకం 7 (1.7)

"తు" — కానీ. మధుసూదన సరస్వతి ఒక లోతైన విషయం చెబుతారు. "శత్రువుకు నీవు ఇంతగా భయపడితే సంధి (రాజీ) ఎందుకు చేసుకోవు?" అని ద్రోణుడు ఆలోచిస్తూ ఉండవచ్చు; ఆ ఆలోచనను అడ్డుకోవడానికి దుర్యోధనుడు "తు" అని మలుపు తిరుగుతాడు. మధుసూదనుల మాటలలో — "తు" అనే పదంతో అతడు లోపల పుట్టిన భయాన్ని దాచిపెడతాడు, తన ధృష్టతను (మొండి ధైర్యాన్ని) ప్రదర్శిస్తాడు.

"ద్విజోత్తమ" — రెండు అర్థాలు. ద్రోణుడు పుట్టుకతో బ్రాహ్మణుడు, శస్త్రవిద్యకు ఆచార్యుడు. దుర్యోధనుడు అతనిని "ద్విజోత్తమ" (బ్రాహ్మణులలో శ్రేష్ఠుడు) అంటాడు. మధుసూదనులు ఈ ఒక్క పదానికి రెండు పఠనాలు ఇస్తారు:

1. ప్రశంసగా: గురువును స్తుతించి తన పనికి అనుకూలంగా మలచుకోవడం.
2. కుటిలమైన (వ్యంగ్య) పఠనం: "మీరు బ్రాహ్మణులు కదా — యుద్ధంలో మీరు ఎలాగూ అంత నిపుణులు కారు; మీరు మనస్సు పెట్టకపోయినా భీష్ముని వంటి శ్రేష్ఠ క్షత్రియులు మా దగ్గర ఉన్నారు, కాబట్టి మాకు పెద్దగా నష్టం ఉండదు."

రెండు పఠనాలూ పదంలో సాధ్యమే. మునుపటి శ్లోకంలోని (1.3) "తవ శిష్యేణ ధీమతా" అనే వెటకారం తరువాత రెండవ పఠనం కూడా అసంగతంగా అనిపించదు.

"సంజ్ఞార్థమ్" — సమాచారం కోసం. తన సేనలోని సేనాపతులు ద్రోణునికి తెలియరా? తప్పకుండా తెలుసు. మరి దుర్యోధనుడు పేర్లు ఎందుకు లెక్కపెడుతున్నాడు? మధుసూదనులు ఇక్కడ కూడా రెండు విషయాలు చెబుతారు: (1) అసంఖ్యాక యోధులలో కొందరి పేర్లు చెప్పి మిగిలినవారి వైపు సంకేతించడం — "నేను మీకు కొత్త విషయమేదీ చెప్పడం లేదు"; (2) ఒక గుచ్చుకునే మాట — "మీ ప్రియ శిష్యుల (పాండవుల) సేనను చూసి మీరు ఎంతగా సంతోషపడ్డారంటే, మీ సొంత వీరులను మరచిపోతారేమో — అందుకే గుర్తు చేస్తున్నాను."

మాట్లాడే తీరు: దుర్యోధనుని ప్రతి వాక్యానికీ రెండు పొరలు ఉన్నాయి — పైన గౌరవం, కింద ఒత్తిడి. ఇది తన ఆందోళనను ఒప్పుకోలేని, ఆందోళనలో మునిగిన వ్యక్తి భాష.