భగవద్గీత · Arjuna Vishada Yogaఅధ్యాయం 1, శ్లోకం 6 (1.6)

యుధామన్యుడు, ఉత్తమౌజుడు: పాంచాల దేశపు ఇద్దరు వీరులు. మహాభారత యుద్ధ వర్ణనలో వీరిని అర్జునుని రథచక్రాల రక్షకులుగా (చక్ర-రక్షకులు) చెప్పారు. శ్లోకం వీరికి vikrānta (ముందుకు దూసుకుపోయేవాడు, పరాక్రమవంతుడు), vīryavān (బలసంపన్నుడు) అనే విశేషణాలు ఇస్తుంది.

సౌభద్రుడు — అభిమన్యుడు: అర్జునుడు, సుభద్ర (కృష్ణుని సోదరి)ల కుమారుడు. యువకుడు, అయినా అత్యంత నైపుణ్యం గల యోధుడు. మహాభారతంలో అతని వీరత్వం, పద్మవ్యూహంలో అతని బలిదానం కథ ప్రసిద్ధం — కానీ అది ఈ శ్లోకం తరువాత, యుద్ధంలోని పదమూడవ రోజు జరిగిన సంఘటన. ఈ సమయంలో అతడు పాండవ సేనలో ఎదుగుతున్న మహారథుడు.

ద్రౌపదేయులు — ద్రౌపది ఐదుగురు కుమారులు: శ్రీధర స్వామి ప్రకారం ఐదుగురు పాండవుల ద్వారా ద్రౌపదికి జన్మించిన ఐదుగురు కుమారులు — ప్రతివింధ్యుడు మొదలైనవారు.

"సర్వ ఏవ మహారథాః" — అందరూ మహారథులే. మధుసూదనులు ఈ వాక్యానికి ప్రాధాన్యం ఇస్తారు: లెక్కించిన యోధులందరూ మహారథులే — ఒక్కరూ సాధారణ రథుడు గానీ అర్ధరథుడు గానీ కాదు. దుర్యోధనుని మాటలలో ఈ జాబితా ఒక హెచ్చరికలా ముగుస్తుంది: "వీరిలో ఎవరూ బలహీనులు కారు."

తల్లి పేరుతో గుర్తింపు: ఈ శ్లోకంలో రెండు యోధ బృందాలను తల్లి పేరుతో పిలిచారు — సౌభద్రుడు, ద్రౌపదేయులు. సంస్కృతంలో ఇది సాధారణ ప్రయోగం (గీతలో అర్జునుడిని కూడా "కౌంతేయ" — కుంతి కుమారుడు — అని పిలుస్తారు). ఈ కథలో తల్లుల పాత్ర లోతైనదని ఇది మనకు గుర్తు చేస్తుంది — కుంతి, సుభద్ర, ద్రౌపది.