ഭഗവദ്ഗീത · Arjuna Vishada Yogaഅദ്ധ്യായം 1, ശ്ലോകം 6 (1.6)

യുധാമന്യുവും ഉത്തമൗജസ്സും: പാഞ്ചാലദേശത്തെ രണ്ട് വീരന്മാർ. മഹാഭാരതത്തിലെ യുദ്ധവിവരണത്തിൽ ഇവരെ അർജുനന്റെ രഥചക്രങ്ങളുടെ രക്ഷകരായി (ചക്രരക്ഷകർ) പറയുന്നു. ശ്ലോകം ഇവർക്ക് vikrānta (മുന്നേറുന്നവൻ, പരാക്രമി), vīryavān (ബലസമ്പന്നൻ) എന്നീ വിശേഷണങ്ങൾ നൽകുന്നു.

സൗഭദ്രൻ — അഭിമന്യു: അർജുനന്റെയും സുഭദ്രയുടെയും (കൃഷ്ണന്റെ സഹോദരി) പുത്രൻ. യുവാവ്, എന്നാൽ അത്യന്തം സമർത്ഥനായ യോദ്ധാവ്. മഹാഭാരതത്തിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വീര്യവും ചക്രവ്യൂഹത്തിലെ ആത്മബലിയും പ്രസിദ്ധമാണ് — എന്നാൽ അത് ഈ ശ്ലോകത്തിനു ശേഷം, യുദ്ധത്തിന്റെ പതിമൂന്നാം ദിവസത്തെ സംഭവമാണ്. ഈ സമയത്ത് അദ്ദേഹം പാണ്ഡവസൈന്യത്തിലെ ഉയർന്നുവരുന്ന ഒരു മഹാരഥനാണ്.

ദ്രൗപദേയർ — ദ്രൗപദിയുടെ അഞ്ച് പുത്രന്മാർ: ശ്രീധരസ്വാമിയുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ അഞ്ച് പാണ്ഡവരിൽ നിന്ന് ദ്രൗപദിക്ക് ജനിച്ച അഞ്ച് പുത്രന്മാർ — പ്രതിവിന്ധ്യൻ മുതലായവർ.

"സർവ്വ ഏവ മഹാരഥാഃ" — എല്ലാവരും മഹാരഥന്മാർ. മധുസൂദനൻ ഈ വാക്യത്തിന് ഊന്നൽ നൽകുന്നു: എണ്ണിപ്പറഞ്ഞ എല്ലാ യോദ്ധാക്കളും മഹാരഥന്മാരാണ് — ഒരാൾ പോലും സാധാരണ രഥിയോ അർദ്ധരഥിയോ അല്ല. ദുര്യോധനന്റെ വാക്കുകളിൽ ഈ പട്ടിക ഒരു മുന്നറിയിപ്പ് പോലെ അവസാനിക്കുന്നു: "ഇവരിൽ ആരും ദുർബലരല്ല."

അമ്മയുടെ പേരിലുള്ള തിരിച്ചറിയൽ: ഈ ശ്ലോകത്തിൽ രണ്ട് യോദ്ധൃസംഘങ്ങൾ അമ്മയുടെ പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു — സൗഭദ്രനും ദ്രൗപദേയരും. സംസ്കൃതത്തിൽ ഇത് സാധാരണ പ്രയോഗമാണ് (ഗീതയിൽ അർജുനനെയും "കൗന്തേയ" — കുന്തിയുടെ പുത്രൻ — എന്ന് വിളിക്കുന്നു). ഈ കഥയിൽ അമ്മമാരുടെ പങ്ക് ആഴമേറിയതാണെന്ന് ഇത് നമ്മെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു — കുന്തി, സുഭദ്ര, ദ്രൗപദി.