భగవద్గీత · Karma Yogaఅధ్యాయం 3, శ్లోకం 33 (3.33)

స్వభావపు శక్తి. ఈ శ్లోకం మానవ స్వభావపు ఒక వాస్తవిక వర్ణన — సంస్కారాలూ అలవాట్లూ లోతైనవి, కేవలం "వద్దు" అనడంతో మారవు.

శంకరాచార్యులు — మరొక పెద్ద ప్రశ్న. ప్రకృతి = గత పుణ్యపాపాల సంస్కారాలు, ఇవి ఈ జన్మలో ప్రకటమవుతాయి; jñānavān api … kiṃ punar mūrkhaḥ — జ్ఞాని కూడా దాని ప్రకారమే నడుస్తాడు, మూర్ఖుని సంగతి చెప్పనవసరమే లేదు. Nigrahaḥ niṣedha-rūpaḥ kiṃ kariṣyati mama vā anyasya vā — నిషేధ రూపమైన నిగ్రహం, నాదైనా వేరొకరిదైనా, ఏమి చేయగలదు? అప్పుడు శంకరులు స్వయంగా సందేహాన్ని లేవనెత్తుతారు: అందరూ ప్రకృతి ప్రకారమే నడిస్తే, puruṣakāra (వ్యక్తి ప్రయత్నం, స్వతంత్ర సంకల్పం)కు చోటే మిగలదు, శాస్త్రం వ్యర్థమైపోతుంది కదా? దీనికి సమాధానం తరువాతి శ్లోకం (3.34).

ఆచార్య రామానుజులు: ప్రకృతి కంటే వేరైన ఆత్మ స్వరూపాన్ని ఎల్లప్పుడూ చింతించమని శాస్త్రాలు చెబుతాయి — ఇది తెలిసి కూడా జ్ఞాని తన ప్రకృతి, అంటే prācīna-vāsanā ప్రకారం ప్రాకృత విషయాలలోనే ప్రయత్నిస్తాడు. అనాది వాసనను అనుసరించే ప్రాణులపై śāstra-kṛto nigrahaḥ — శాస్త్రం చేసిన నిషేధం — ఏమి చేయగలదు? రామానుజులకు ఇది జ్ఞానయోగపు కష్టానికి ప్రమాణం — కాబట్టి కర్మయోగం.