ભગવદ્ ગીતા · Vibhuti Yogaઅધ્યાય 10, શ્લોક 34 (10.34)
મૂળ સંસ્કૃત · શ્રીભગવાન્
મૃત્યુઃ સર્વહરશ્ચાહમુદ્ભવશ્ચ ભવિષ્યતામ્
કીર્તિઃ શ્રીર્વાક્ ચ નારીણાં સ્મૃતિર્મેધા ધૃતિઃ ક્ષમા
॥ 10.34 ॥
mṛtyuḥ sarvaharaścāhamudbhavaśca bhaviṣyatām
kīrtiḥ śrīrvāk ca nārīṇāṃ smṛtirmedhā dhṛtiḥ kṣamā
અનુવાદ
"સૌને હરનારું મૃત્યુ હું છું, અને ભવિષ્યમાં થનારાઓની ઉત્પત્તિ (ઉન્નતિ) પણ; અને નારીઓ (સ્ત્રીરૂપ ગુણો)માં — કીર્તિ, શ્રી, વાણી, સ્મૃતિ, મેધા, ધૃતિ અને ક્ષમા હું છું."
ભાવાર્થ
શંકરાચાર્ય. mṛtyuḥ dvividhaḥ dhanādiharaḥ prāṇaharaś ca; tatra yaḥ prāṇaharaḥ, sa sarvaharaḥ ucyate — મૃત્યુ બે — ધન હરનારું અને પ્રાણ હરનારું; udbhavaḥ utkarṣaḥ abhyudayaḥ tatprāptihetuś ca aham; kīrtiḥ śrīḥ vāk ca nārīṇāṃ smṛtiḥ medhā dhṛtiḥ kṣamā ity etāḥ uttamāḥ strīṇām aham asmi, yāsām ābhāsamātrasaṃbandhenāpi lokaḥ kṛtārtham ātmānaṃ manyate — આ ઉત્તમ (ગુણો) હું છું, જેમની ઝલક માત્રથી લોકો પોતાને કૃતાર્થ માને છે.
આચાર્ય રામાનુજ. sarvaprāṇaharaḥ mṛtyuḥ ca aham; utpatsyamānānām udbhavākhyaṃ karma ca aham; nārīṇāṃ śrīḥ ahaṃ kīrtiḥ ca ahaṃ vāk ca aham ….
AI-assisted draft translation — under review.