பகவத் கீதை · Sankhya Yogaஅத்தியாயம் 2, ஸ்லோகம் 59 (2.59)

இரண்டு நிலைகள் — விஷயமும் ரசமும். வெளியிலிருந்து விஷயங்களை விலக்கி வைக்க முடியும் — உண்ணாவிரதத்தால், தனிமையால், நோயால் கூட. ஆனால் ரசம் — உள்ளே உள்ள சுவை, ஈர்ப்பு — எஞ்சியிருக்கிறது. நோயாளியிடமிருந்தும் மூடனிடமிருந்தும் கூட (mūrkhasyāpi) விஷயங்கள் விலகலாம்; அதனால் ஸ்திதப்பிரக்ஞை நிறுவப்படுவதில்லை என்கிறார் சங்கராசாரியார்.

ரசம் எப்போது நீங்குகிறது? Paraṃ dṛṣṭvā — பரமத்தைக் கண்டு.

• சங்கராசாரியார்: paraṃ paramārtha-tattvaṃ brahma dṛṣṭvā — பரம தத்துவமான பிரம்மத்தை "நானே அது" என்ற வடிவில் அறிந்து; அப்போது nirbījaṃ viṣaya-vijñānam — விஷய ஞானம் விதையற்றதாகிறது. அவர் தெளிவாகச் சொல்கிறார்: na asati samyag-darśane rasasya ucchedaḥ — சரியான தரிசனம் இல்லாமல் ரசம் வேரறுபடுவதில்லை.
• ராமானுஜர்: ātma-svarūpaṃ viṣayebhyaḥ paraṃ sukhataraṃ dṛṣṭvā — ஆத்மாவின் இயல்பை விஷயங்களை விட மிகுந்த சுகம் தருவதாகக் கண்டு ராகம் திரும்புகிறது.

ராமானுஜரின் "sukhataram" — மிகுந்த சுகம் தருவது — கவனிக்கத் தக்கது: பெரிய ஆனந்தம் கிடைக்கும்போது சிறிய ஈர்ப்பு மங்கிவிடுகிறது. 2.55-இன் "ஆத்மாவில் திருப்தி" இங்கே மீண்டும் வருகிறது.