భగవద్గీత · Sankhya Yogaఅధ్యాయం 2, శ్లోకం 1 (2.1)

మూడు మాటలు, ఒక చిత్రం. సంజయుడు అర్జునుడి స్థితిని మూడు విశేషణాలలో చెబుతాడు: kṛpayāviṣṭam (కరుణ ఆవరించినవాడు), aśru-pūrṇākulekṣaṇam (కన్నీళ్ళు నిండిన కలవరపడిన కళ్ళు), viṣīdantam (కుంగిపోతున్నవాడు). మొదటి మాట 1.28 ని పునరావృతం చేస్తుంది — అదే "కృపయా ఆవిష్ట". రెండవది కొత్తది — మొదటిసారిగా కన్నీళ్ళ స్పష్టమైన వర్ణన. శ్రీధర స్వామి: aśrubhiḥ pūrṇe ākule īkṣaṇe yasya tam — ఎవరి రెండు కళ్ళూ కన్నీళ్ళతో నిండి కలవరపడి ఉన్నాయో అతడు.

మహా యోధుడి కన్నీళ్ళు. గీత తన నాయకుడి బలహీనతను దాచదు. అర్జునుడు ఏడుస్తున్నాడు — సంజయుడు ఈ విషయాన్ని సూటిగా చెబుతాడు. గీతోపదేశం ఏ "ఆదర్శవంతమైన, దృఢమైన" వ్యక్తి కోసమో కాదు, కుంగిపోయిన ఒక మనిషి కోసం అని ఇది చూపిస్తుంది.

"Madhusūdana" — ఈ సంబోధన ఎంపిక. సంజయుడు ఇక్కడ కృష్ణుణ్ణి "మధుసూదనుడు" — మధు అనే అసురుణ్ణి సంహరించినవాడు — అంటాడు. చాలామంది బోధకులు ఇందులో ఒక సంకేతాన్ని చూస్తారు: బయటి అసురుణ్ణి చంపినవాడు, ఇప్పుడు అర్జునుడి లోపలి "అసురుణ్ణి" — శోకాన్ని, మోహాన్ని — తొలగిస్తాడు. ఇది ప్రతీకాత్మకమైన పఠనం, శ్లోకానికి అక్షరార్థం కాదు.

కృష్ణుడి మలుపు. మొదటి అధ్యాయంలో కృష్ణుడిది ఒకే ఒక్క వాక్యం (1.25). ఇప్పుడు ఆయన "ఈ మాట అంటాడు" — ఇక్కడి నుంచే గీతోపదేశం మొదలవుతుంది.